

Projectleiders zoeken mogelijkheden voor samenwerking
Als je mag afgaan op de bijeenkomst van de projectleiders op 14 januari jongstleden, dan kan de maatschappelijke dialoog over nanotechnologie alleen maar een succes worden. Ondanks verschillen in opzet en invalshoek zochten de vertegenwoordigers van de 21 gehonoreerde projecten uit de eerste ronde geïnspireerd naar mogelijkheden om door samen te werken het effect van hun (voorgenomen) activiteiten te vergroten.
In zijn inleiding schetste vicevoorzitter Wiebe Bijker het dilemma dat zich voordoet bij de maatschappelijke dialoog over nanotechnologie. Een algemeen dilemma overigens – bij elke technologie. ‘Als je te vroeg bent, is niemand geïnteresseerd omdat je je er nog niets bij voor kunt stellen. Als je te laat bent, dan valt er weinig meer te sturen aan de technologische ontwikkeling.’ Juist daarom zijn de projecten zo belangrijk, stelde Christien Enzing, secretaris van de Commissie Maatschappelijke Dialoog Nanotechnologie (CMDN): ‘Ze stellen scholieren en burgers in staat om zich een voorstelling te maken van mogelijke toepassingen en daar een oordeel over te vormen. De resultaten vormen de ‘input’ voor de maatschappelijke agenda voor de ontwikkeling van nanotechnologie.’
In een aantal ronden werden de verschillende projecten gepresenteerd; drie minuten per project. Hoewel kort, inspireerden de presentaties de andere projectleiders tot vele suggesties om elkaars activiteiten te ondersteunen en te versterken. Een paar voorbeelden:
- Vanzelfsprekend bijna is afgesproken om informatie uit te wisselen; niet alleen inhoudelijke informatie, maar ook praktische zaken zoals data van bijeenkomsten, sprekers en websites. Op de bijeenkomst zelf werd daar al mee begonnen door het uitwisselen van visitekaartjes.
- Voor de organisatie van bijeenkomsten is bij het Secretariaat een lijst van experts, inclusief vertegenwoordigers van maatschappelijke organisaties beschikbaar, die benaderd kunnen worden voor expertmeetings en debatten.
- Wat de scholierenprojecten betreft worden er afspraken gemaakt om gezamenlijk organisaties van leraren en leerplanontwikkelaars te benaderen. Ook andere relevante organisaties kunnen naar behoefte gezamenlijk worden benaderd.
- Om producten, bijvoorbeeld lespakketten, te testen is de afspraak gemaakt om daarvoor een met wachtwoord afgeschermd deel van de website Nanopodium in te richten. Hulpmiddelen zoals een ‘wizard’ voor leraren kunnen langs die weg worden getoetst en verspreid.
Afspraken en praktische zaken | Voor de uitvoering van de projecten zijn ook afspraken nodig over financiën, voortgangsrapportage en andere praktische zaken. ‘Leidraad daarbij is’, aldus Geert van der Veen van het secretariaat, ‘dat de projecten geen doel zijn maar een middel om te komen tot een goede dialoog. Daarom hebben we het vooral praktisch gehouden met weinig formaliteiten.’
Ondanks de soepelheid in de uitvoering zijn er toch ook harde afspraken. Zo wil het secretariaat graag zo spoedig mogelijk horen als er dingen anders lopen dan gepland. Daarnaast geldt een ‘harde deadline’ voor indienen van het eindverslag: uiterlijk twee weken na afloop van het project. De einddatum van de meeste projecten is 31 juli 2010. Anders kan de CMDN zijn rapportage aan de regering niet op tijd af krijgen.
Communicatie | Communicatie-activiteiten staan eveneens ten dienste van een optimale uitvoering van de projecten, vertelt Ellen de Waal van het secretariaat. ‘De website Nanopodium is bedoeld om elkaars activiteiten te versterken. Door onderling contact mogelijk te maken, maar ook door het opbouwen van een reservoir aan ‘content’, inhoudelijke informatie. Daarnaast is de website een communicatiekanaal voor de CMDN naar de buitenwereld.’
Wil de website zijn functie als Nanopodium vervullen, dan moeten de bezoekersaantallen omhoog. Dat betekent, aldus De Waal, een bredere verspreiding van de elektronische nieuwsbrief, bijvoorbeeld via de netwerken van de organisaties die bij de projecten betrokken zijn. Ook wordt er een folder gemaakt over Nanopodium die gedistribueerd kan worden tijdens bijeenkomsten en debatten. Belangrijk is ook om bij alle uitingen het logo van Nanopodium op te nemen.
Al met al was het een vruchtbare middag. Of zoals gastheer en commissielid Eppo Bruins van STW het formuleerde: ‘We zijn hier getuige geweest van het begin van de nano-community. Nederland gaat daar nog veel van horen.’
Foto’s zijn gemaakt door Joost van Kasteren