Nanopodium

Prof. dr. P. [Peter] Nijkamp

Vrije Universiteit

Peter Nijkamp (1946) studeerde econometrie aan de Erasmus Universiteit Rotterdam (1964-1970). Na zijn promotie werd hij in 1973 lector en later (1975) hoogleraar regionale economie en economische geografie aan de
Vrije Universiteit Amsterdam. Hij heeft meer dan duizend wetenschappelijke publicaties op zijn naam staan en staat nummer 26 op de wereldranglijst van economen. Van 2002 tot 2009 was hij voorzitter van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Sinds begin dit jaar is hij universiteitshoogleraar aan
de Vrije Universiteit.

Nijkamp vindt de maatschappelijke dialoog belangrijk omdat nanotechnologie een breed nieuw spectrum van technologische vindingen en toepassingen omvat, die ons leven en werken in de toekomst diep gaan beïnvloeden. Nano is van ons allemaal. En daarom dient de samenleving daarover geïnformeerd te worden en waar mogelijk een visie te ontwikkelen.

Ir. G.A.F. [Gerard] van Harten

Dow Benelux B.V. / Vereniging VNO-NCW

Gerard van Harten (1952) studeerde scheikundige technologie aan de Universiteit Twente. In 1977 begon hij als procestechnoloog bij Dow in Terneuzen. In de loop van zijn carriere verhuisde hij enkele malen heen en weer naar Freeport in Texas. In maart 2002 werd hij benoemd tot voorzitter van de raad van bestuur van Dow Benelux. Van Harten is lid van het Dagelijks Bestuur van de VNCI en van VNO-NCW. Bij laatstgenoemde organisatie maakt hij onder andere deel uit van de werkgroep nanotechnologie.

Volgens hem staan we aan het begin van een ontwikkeling die veel nieuwe mogelijkheden biedt en is het belangrijk om de juiste afwegingen te maken. ‘Een maatschappelijke dialoog is dé manier om verschillende invalshoeken te garanderen en om uiteindelijk de gewenste diverse meningen samen te brengen.’

Prof. dr. I.D. [Inez] de Beaufort

Erasmus Universiteit Rotterdam

Inez de Beaufort (1954) studeerde theologie in Utrecht en promoveerde in 1985 aan de Universiteit Groningen op een onderzoek naar de ethische aspecten van medische experimenten met mensen. Vanaf 1985 was ze verbonden aan het Instituut voor Gezondheidsethiek van de Universiteit van Maastricht. In 1991 werd ze benoemd tot hoogleraar Gezondheidsethiek aan het Erasmus Medisch Centrum in Rotterdam.

Ze schreef een groot aantal boeken en artikelen over uiteenlopende onderwerpen variërend van voortplantingstechnologie tot medische ethiek in de literatuur. Daarnaast is ze erelid van de Gezondheidsraad en lid van tal van adviesraden waaronder de European Group on Ethics in Science and New Technologies, die de voorzitter van de Europese commissie adviseert. Voor De Beaufort is de maatschappelijke dialoog ‘een grote uitdaging waarvan ze wakker ligt en ook zelf veel van hoopt te leren.

Drs. G.M. [Godelieve] van Heteren

Europa Arena

Godelieve van Heteren (1958) studeerde medicijnen aan de Rijksuniversiteit Leiden en deed in 1983 artsexamen. Ze werkte als onderzoeker van Europese gezondheidszorgsystemen en sociale veranderingen onder meer in Londen en was van 1988-2002 universitair docent in Nijmegen. Van 2002 tot 2006 was ze lid van de Tweede Kamer met in haar portefeuille onder andere gezondheidszorg, innovatie, biotechnologie, veiligheidsbeleid en Europa. Vanaf 2007 runt zij het maatschappelijk innovatiebureau Europa Arena. Tot april 2009 was ze directeur van de ontwikkelingsorganisatie Cordaid.

Van Heteren is zeer geïnteresseerd in de vraag hoe nieuwe technologieën ons denken en sociaal handelen mede vormgeven. Een brede maatschappelijke interesse in nanotechnologie is volgens haar dan ook van vitaal belang. ‘Mensen moeten zelf actief betrokken kunnen zijn in de toekomsten die zich aandienen, nu spoelt er vaak teveel over hen heen.’

Prof. dr. Ir. W.E. [Wiebe] Bijker

Universiteit van Maastricht

Wiebe Bijker (1951) studeerde natuurkunde aan de Technische Universiteit Delft en wetenschapsfilosofie aan de universiteiten van Amsterdam en Groningen. Hij promoveerde in 1990 aan de Universiteit Twente op een proefschrift getiteld ‘The Social Construction of Technology’. In 1987 werd hij universitair docent filosofie aan de Universiteit van Maastricht, waar hij in 1994 werd benoemd tot hoogleraar Technologie en Samenleving. Naast nationale en internationale activiteiten op het gebied van wetenschap en samenleving, waarvoor hij verschillende prijzen kreeg, is Bijker ook lid van de Gezondheidsraad.

Bijker vindt de maatschappelijke dialoog belangrijk omdat duidelijkheid over risico’s essentieel is voor een goede afweging van baten en risico’s en daarmee voor een goede maatschapelijke sturing van nanotechnologie. ‘Discussie over sommige risico’s moet je aan wetenschappers overlaten; bij andere is wetenschappelijke kennis onvoldoende en moet je de risicodiscussie breder maken.’

dr. R. [Roel] Pieterman

Erasmus Universiteit Rotterdam

Roel Pieterman (1953) studeerde sociologie aan de Erasmus Universiteit en is sinds 1983 verbonden als rechtssocioloog aan het Erasmus Centrum voor Recht en Samenleving. In 1990 promoveerde hij op De plaats van de rechter 1813 -1920. Vanaf eind jaren ‘90 doet hij onderzoek naar ‘recht en risico’, hetgeen in 2008 leidde tot het boek De voorzorgcultuur. Sinds begin 2009 is hij ook verbonden aan het Crisislab, de onderzoeksgroep rond de bijzondere leerstoel Fysieke Veiligheid en Crisisbeheersing aan de Vrije Universiteit.

Pieterman vindt de maatschappelijke dialoog van belang omdat hij geïnteresseerd is in de vraag hoe we als samenleving reageren op deze en andere nieuwe technologie. ‘Hoe verhoudt onze wens om de wereld te verbeteren met mooie nieuwe mogelijkheden zich tot onze bezorgdheid voor concrete risico’s en onze vrees voor onzekere nadelen?’

dr. E.E.W. [Eppo] Bruins

Technologie Stichting STW

Eppo Bruins (1969) studeerde natuurkunde in Utrecht en promoveerde in 1995 aan diezelfde universiteit. Na bijna twee jaar als postdoc aan het fameuze MIT in Boston werd hij in 1997 programma-coordinator bij de Stichting Fundamenteel Onderzoek der Materie (FOM). In 2004 werd hij instituutsmanager van het LION, het Leidse Instituut voor Onderzoek in de Natuurkunde. Sinds 2008 is hij directeur van STW, een financier van onderzoek in de technische wetenschappen. Hij begeeft zich graag in het publiek debat. Zo was hij onder meer vast panellid van Cafe de Wetenschap van de VPRO, verleende hij medewerking aan het Teleac TV-programma Hoe?Zo! en is hij regelmatig te gast in de wetenschapsrubriek van Radio Noord-Holland.

Bruins vindt de maatschappelijke dialoog van belang omdat we weten dat we zonder technologie de grote uitdagingen van deze eeuw niet aankunnen. Tegelijkertijd leert de ervaring van de afgelopen eeuw dat we van technologie niet altijd gelukkiger worden. ‘De vraag is wat verwachten we van nieuwe technologie en waar trekken we de grens. Een dialoog hierover is urgenter dan ooit tevoren.’

Prof. dr. S.E. [Sylvia] Speller

Radboud Universiteit Nijmegen

Sylvia Speller (1967) studeerde natuurkunde aan de Universiteit van Osnabrück (D) en promoveerde in 1995
aan diezelfde universiteit op een proefschrift over Scanning Tunneling Microscopie. STM is een techniek waarmee je de vorm van een object kunt bepalen op atoomschaal. Na een aantal jaren te hebben gewerkt als postdoc o.a. in Leuven en als universitair docent is ze in 2001 benoemd tot hoogleraar Experimentele Natuurkunde aan de Radboud Universiteit in Nijmegen. Daarnaast is ze coördinator van het NanoNed programme “Advanced NanoProbing” en directeur van NanoLab Nijmegen, dat zich richt op kennisoverdracht van universiteit naar bedrijfsleven.

De maatschappelijke dialoog over nanotechnologie is volgens haar hard nodig omdat het publiek een grote informatie-achterstand heeft, terwijl nanotechnologie wel hun leven beinvloedt. ‘Ik hoop dat binnenkort meer gewone mensen over nanotechnologie praten.’

Prof. dr. P.J.A. [Paul] Borm

MagnaMedics Diagnostics B.V.

Paul Borm (1956) studeerde in 1980 af in de biochemie aan de Radboud Universiteit Nijmegen. Vier jaar later promoveerde hij aan de Universiteit Utrecht bij de vakgroep Farmacologie. In 1985 werd hij docent en later hoofddocent toxicologie aan de Universiteit Maastricht. In 1998 verhuisde hij naar de Heinrich Heine Universiteit in Düsseldorf en zette daar een onderzoekgroep op naar milieu- en gezondheidseffecten van deeltjes. Zijn inauguratie, getiteld ‘From coal mining to Nanotechnology’, was in 2000 een van de eerste lezingen waarin de mogelijke risico’s van nanotechnologie werden aangestipt. In 2003 werd hij lector en hoofd van het Centrum voor Expertise in de Levenswetenschappen van de Hogeschool Zuyd in Heerlen. Sinds 2006 is hij daarnaast CEO van MagnaMedics, een bedrijf dat nanodeeltjes ontwikkelt voor in vitro diagnostiek, beeldvorming en het gericht afleveren van medicijnen.

Borm wordt gedreven door de ambitie om duurzame toepassingen te ontwikkelen voor nanotechnologie. In deze ambitie kan hij zijn beroepen toxicoloog en ondernemer combineren.

Commissie Maatschappelijke Dialoog Nanotechnologie